Dineke Blogt



Op deze pagina probeer ik regelmatig te bloggen over onderwerpen die betrekking hebben op onderdelen van mijn werk, mijn leven en van de dienstverlening van Mediation & Coaching Twenterand. 

Al is de leugen nog zo snel.... Hypochondrie vs Manipulatie!

Mensen met hypochondrie denken vaak dat ze een ernstige ziekte hebben. Allerlei gewone lichamelijke verschijnselen worden gezien als teken van een ernstige ziekte. Veelvuldig zullen ze zich tot een huisarts of specialist wenden. Verschijnselen zijn vaak ook niet aantoonbaar maar door de vasthoudendheid van de “patiënt” gaan ze toch de medische molen in.

Manipulatie is in de psychologie een begrip waarmee bedoeld wordt: de wijze van overtuigen van een persoon, om tot een bepaald idee van een zaak of een ander te laten komen door middel van beïnvloeding bij die persoon van zijn persoonlijke levenssfeer, zijn persoonlijke (geloofs)overtuiging zonder daarbij ter zake doende argumenten te gebruiken. De grens tussen manipulatie en normale beïnvloeding is nauwelijks te trekken; alleen de twee uitersten zijn herkenbaar. Een manipulator manipuleert om zijn of haar voordeel te krijgen en gaat vaak plannend te werk om zijn of haar doel te bereiken.

Nu deze 2 begrippen te hebben toegelicht haal ik er toch ook nog even mijn blog van een paar weken geleden nog even bij betreffende: “Kindermishandeling gevolg van combinatie gedragsstoornissen”, waarin ik inging op het stoornis Von Münchhausen by Proxy. In het kort: aandacht opeisen door een naaste (kind, ouder, partner) bewust danwel onbewust ziek te praten/maken.

Vanuit een situatie waarin men graag wil blijven, hetzij een relatie, hetzij een aandachtspositie, gaan mensen soms berekenend te werk. Manipuleren de situatie om in die situatie te blijven.

Hiertoe gebruikt men dan verhalen/situaties of ziekte beelden om de aandacht, het medelijden en de zorg van personen in de directe omgeving aan zich te binden en te hopen dat men de situatie hierdoor in stand kan houden.

Ben ik nog duidelijk? Nee vast niet. Even een paar voorbeelden derhalve:

  • Een alleenstaande mevrouw is eenzaam. Zit vaak bij de huisarts maar er zijn niet echt aanwijsbare (d.m.v. bloed of zichtbare andere symptomen) ziektes te duiden. Wel is dit voor haar een sociaal omveld waarin zij aandacht krijgt en ook aandacht vraagt door veel over haar ziektebeelden te praten en daarmee mensen in haar omgeving aan zich te binden. Denk bijvoorbeeld aan de zorg die kinderen aan haar zullen gaan besteden vanuit het oogpunt van zorg voor hun moeder of buren waarop ze onder het mom van die ziektebeelden vaak een beroep op doet. (Hypochondrie)
  • Een alleenstaande ouder met kinderen die aandacht van zijn/haar directe omgeving vraagt door het alleenstaand ouderschap. Het zwart maken van de andere en mogelijk verstoten ouder door verhalen te vertellen die moeilijk of niet te bewijzen zijn. Het opwekken van medelijden uit dit soort situaties worden soms gebruikt om een (positief)beeld van zichzelf te scheppen als zielig maar toch sterk waardoor men mensen aan zich bindt onder mogelijk valse voorwendselen.  Bij dit soort mensen zie je ook vaak geen oude bekenden in de directe omgeving. Veelal ook worden oude bekenden uit het verleden gemeden bij het aangaan van nieuwe relaties omdat deze de waarheid kennen en niet mee gaan in de verhalen die te berde worden gebracht.  Nieuwe relaties zijn dan ook vaak geen lang leven beschoren voor deze mensen. Immers: al is de leugen nog zo snel, de waarheid achterhaald haar wel! (Manipulatief gedrag)

De link naar mijn vorige blog, het Von Münchhausen by Proxy-syndroom is een combi van deze twee eerder genoemde gedragingen. Gedragsstoornissen zal ik het niet noemen, maar zo kunnen ze wel gezien worden natuurlijk.

De hypochondrie, wordt gebruikt om mensen om de hypochonder heen te manipuleren om deze bij te staan in de ziekte,  de zielige situatie of anderszins aandacht trekkende moeilijkheden.

Vanuit mijn praktijk durf ik zelfs te stellen dat je hier kunt spreken over een variatie in de range van gradaties van het narcistisch persoonlijkheidsstoornis.

Het is manipulerende karakter van deze mensen laat ze bewust dan wel onbewust “liegen” of onwaarheden vertellen om niet alleen te hoeven zijn of om mensen die ze graag bij zich in de buurt willen hebben ( zich mee willen vereenzelvigen ook) aan zich te binden op enigerlei wijze.

Ik heb het niet direct over pathologische leugenaars. Dat vind ik te ver gaan. Eigenlijk hebben we het hier over hele zielige mensen die onwaarheden gebruiken om niet alleen te zijn.

Alleen denk ik dat het belangrijk is om deze mensen te doorzien en hen te laten inzien dat deze wijze van het bouwen van relaties nooit een goede basis is. Vooral niet voor de slachtoffers die ze maken: de gemanipuleerden.

Deze laatsten zijn overigens mensen die met een heel goed hart in het leven staan. Overigens ook met een te grote portie naïviteit zijn bedeeld om de signalen niet te doorzien. Zichzelf bij de hierboven omschreven mensen vaak wegcijferen en snel laten inpalmen wat hen natuurlijk een heel gewillig slachtoffer maakt.

Een van mijn missies met mijn praktijk bij een groot aantal van mijn cliënten is ook hen dat te laten inzien. Dat ze best iets kritischer, en in sommige gevallen heel veel kritischer, naar de mensheid om zich heen mogen kijken. Het is ook vaak deze naïviteit die er toe geleid heeft dat ze zo beschadigd zijn zoals ze zijn.

Inmiddels zijn er weer behoorlijk wat woorden via mijn vingers uit mijn brein aan dit scherm toevertrouwd. Ik hoop dat mensen inzicht krijgen in de mensheid om zich heen of in zichzelf en er een verandering kan optreden hetzij bij zichzelf danwel in hun omveld.